Manastiri i crkve

Crkva na vidikovcu

Crkva Svetog križa, najstariji sačuvani verski objekat u Vršcu i najstariji katolički hram u Banatu. Star je preko  godina. Još uvek predivan i funkcionalan, nalazi se na prelepom vidikovcu iznad Vršca.

Izgradnja crkve Svetog križa na brdu Misa, prvom u nizu na Vršačkim planinama, započela je 1720. godine, a završni kamen ugrađen je 28. jula 1728. godine.

 Priloge je sakupljao i gradnju nadgledao upravnik vršačkog distrikta Krištof Pajer, a najveći donator bila je Ana Marija Engler.

Poslednji kamen u crkvu ugradio je Johan Sampson de Šinije, rodom iz Lotaringije, kapetan konjičke regimente vršačkog garnizona, koji je i sahranjen u crkvi pored drugih dobrotvora.

Prema monografiji „Vršac za sva vremena“, u vreme crkvenih reformi Jozefa Drugog, kada su mnogi hramovi svih veroispovesti morali biti ukinuti, u ovoj crkvi obustavljeno je bogosluženje, data je na licitaciju, a Vrščani su je otkupili i posle careve smrti vratili gradu.

Prošlih godina rekonstruisan je kameni Križni put postavljen 1766. godine, koji je do same kapele vodio od rimokatoličkog groblja u podnožju brda, a kraj crkve je napravljen i vidikovac, jedan od najlepših u Banatu.

 Eparhijski dvor_3

 Zdanje vladičanskog dvora je izgrađeno između 1750. i 1757. godine, dok je vladika bio Jovan Georgijević. Izfrađen je kao reprezentativna spratna građevina za potrebe episkopa vršačkih, nakon preseljenja eparhije iz Karansebeša u vršac. U prizemlju dvora je kapela posvećena Svetim arhangelima Mihajlu i Gavrilu, sa ikonostasom oslikanim između 1761. i 1765. godine i jedan je od retkih očuvanih ikonostasa iz 18. veka.

Radikalnu obnovu dvora koja je u potpunosti izmenila izgled građevine, izvršio je vladika Gavrilo Zmejanović 1904. godine, kada je izmenjen ulazni deo i obnovljen krov. I kasnije je obnavljan ali bez značajnihizmena u pogledu spoljašnjeg izgleda građevine.

Eparhijski dvor_1

Eparhijski dvor_5

Eparhijski dvor_2

Saborna pravoslavna crkva_2Saborna Crkva svetog Oca Nikolaja sazidana je u 18. veku, u periodu od 1728. do 1785.  u vreme vladike Nikole Dimitrijevića i najstariji je i najveći pravoslavni hram u Vršcu.

U kriptama crkve sahranjeno je nekoliko vršačkih vladika.

Predivni ikonostas izradili su Pavel Đurković koji ga je oslikao i Aksentije Marković u delu drvorezbarskih radova.

 Po svojoj raskošnoj spoljašnjosti i  arhitektonskim detaljima a i svojoj unutrašnjosti sa umetničkim freskoslikarstvom ,  crkva nije samo pravoslavni hram već i značajan spomenik kulture. U hramu se nalaze dela velikog broja poznatih slikara kao na prmer „10 celivajućih ikona“ Nikole Neškovića, pomenuti ikonostas Pavela Đurkovića, zidne slike Simeona Jakšića i Muhajla Popovića i dve slike Paje Jovanovića „Sveti nikola spasava osuđenike“ i „Sveta Angelina“ za koju se veruje da je lik Angeline radio po liku svoje majke.Saborna pravoslavna crkva

Saborna pravoslavna crkva_4Saborna pravoslavna crkva_3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Katolicka katedrala_4

Katedrala svetog Gerharda od Sagreda je najveća rimokatolička crkva u Srbiji a bila je druga po veličini u Jugoslaviji, odmah posle zagrebačke katedrale.

Izgrađena u neogotičkom stilu u periodu 1860. do 1863. godine na mestu na kome je i ranije postojala crkva posvećena istom svetitelju. Izgrađena je na temelju planova arhitekte Franca Brandajsa čiji je projekat do detalja oslonjen na srednjevekovnu gotičku kulturu.

Bogato je opremljena a detalji dekoracije su izraženi uglavno tek u višim zonama tornjeva i oko portala i prozora.Bazilika u unutrašnjosti ima tri broda crkve koja sva tri završavaju oltarima. Središnji je oslikao Karl Gajger, profesor Bečke akademije lepih umetnosti 1863. godine.

Na zapadnoj strani je plitka priprata sa dva vitka visoka tornja zvonika. Enterijer crkve je opremljen bogato izrezbarenim nameštajem, ukrašen zidnim i oltarskim slikama, prozorskim vitražima i skulpturama. Posebna dragocenost su orgulje koje su i danas u potpunosti u funkciji i koriste se kako na na redovnim službama tako i za potrebe koncerata.

Detalj sa katedrale   Katolicka katedrala_6

Katolicka katedrala_2   Katolicka katedrala_5

 

 

 

Rumunska crkva

Hram Rumunske pravoslavne crkve u Vršcu  podignut je zalaganjem prote Trajana Opree i direktora rumunske banke dr. Petra Cepenjaga, kao i finansiranjem radova, od strane osamdeset ktitora, 1913. godine.

Crkva je posvećena  Uspenju Gospodnjem.

Hram je oslikao Virđije Simionesku.

Drvorezbariju su izveli braća Nistor i Josif Bosiok.

Rumunska-Pravoslavna-crkva

Rumunska-crkva

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Crkva Svetog Teodora Vrsackog Hram  Svetog Teodora Vršačkog svetitelja sa imenom našeg grada,    sveštenomučenika kanonizovanog 29. maja 1994. godine u Vršcu u prisustvu  patrijarha i velikog broja arhijereja.

Vršački vladika Teodor Nestorović 1594. godine je podigao Banaćane na  ustanak protiv Turaka, pod barjakom sa likom Svetog Save.

Nakon nekoliko meseci Turci su povratili izgubljene gradove. Narod je sa  vladikom Teodorom izbegao u Erdelj. Banaćani su se na poziv Turaka, uz  obećanje da će im sve biti oprošteno, vratili u svoje domove. Vladika je bio  uhvaćen od strane temišvarskog paše i živom mu je bila koža oderana.

Hram je osveštan 2002.godine a živopisan je 2003.godine. Ktitor ove crkve zadužbine je Rodoljub Drašković.

Sv Teodor 001Sv Teodor 002

Sv Teodor 003Crkva Svetog Teodora Vrsackog_2

 

 

 

 

Manastir Mesic_2

Manastir Mesić je ženski manastir Srpske pravoslavne crkve u banatskoj eparhiji. Nalazi se nedaleko od Vršca.

Jedan je od najznačajnijih manastira u jugoistočnom Banatu, nastao najverovatnije u XV veku.   Po jednom predanju,  osniva ga  1225. godine Arsenije Bogdanović Hilandarac koga je lično Sveti Sava  postavio za igumana manastira. Po drugom i možda verovatnijem predanju,  manastir Mesić  je osnovao Jovan Branković, poslednji iz loze Brankovića, krajem XV veka. Prvi pisani dokumenat koji pominje manastir Mesić je katastig Pećke patrijaršije iz 1660. i 1666. godine. To je vreme osnivanja prvih srpskih manastira na teritoriji južne Ugarske tokom XV i XVI veka, u vreme velikih migracija srpskog naroda u ove krajeve. Takođe, iz ovog dokumenta se saznaje da je Mesić bio rezidencija vršačkih episkopa u vreme odmah nakon velike seobe, kada je privilegijama austrijskog cara  Leopolda I   potvrđeno postavljanje Spiridona Štibice za vršačkog vladiku. Manastir je rušen u nekoliko navrata 1716. i 1788. od strane Turaka ali i ubrzo obnavljan, drugi put trudom vršačkog episkopa Josifa Jovanovića Šakabente, kao i u zemljotresu 1892. godine kada je najviše oštećenja u manastirskom kompleksu imala sama crkva. U crkvi posvećenoj Sv. Jovanu Preteči, nalaze se ostaci ranijih fresaka iz XVII veka (detalji u naosu), kao i freske koje su nastale u XVIII veku i koje karakteriše izvesna konzervativnost i oslanjanje na ranije srednjevekovno iskustvo i veliki otpor ka nastupajućoj baroknoj umetnosti. Crkva je, kao i većina crkava u Vojvodini, pretrpela intervenciju u vidu dodavanja baroknih zvonika, koji kasnije menja svoj prvobitni oblik nastao po planu majstora Antona Blobergera. Manastir u svojoj riznici čuva više vrednih rukopisnih i štampanih knjiga, kao i niz slika poznatih slikara kao što su Jovan Popović iz Opova („Portret J. J. Šakabente“), Johan Tobias Kaergling, Arsenije Petrović, Pavel Đurković i drugih manje poznatih autora.

Manastir Mesic_4Manastir Mesic_3

 

 

 

 

Manastir  Malo Srediste_1

Manastir Središte nalazi se u blizini Vršca, na putu ka Guduričkom vrhu. Manastir je krajem 15. veka obnovio  Sveti despot Jovan Branković na temeljima starog manastira koji se nalazio na mestu današnjeg malog Središta. Posvećen je Svetom Arhangelima Mihailu i Gavrilu.

Središtanski manastir je prvobitno postradao od Turaka 1716. kada su  ga zapalili , a sprovođenjem zakona Marije Terezije o crkvenim reformama bio je ugašen 1777. godine, da bi 1788. bio potpuno uništen od strane Turaka.

1995. godine  manastir je obnovljen iz temelja za vreme Episkopa banatskog Hrizostoma (Stolića). Novi manastir je izgrađen oko 500m udaljen od mesta na kom se nalazio stari manastir. Gradnja manastirskog konaka je otpočela 1998. po projektu Dimitrija Marinkovića.  Paraklis posvećen Sv. Arhangelu Mihailu podignut je na poslednjem spratu konaka i jako podesća na svetogorski raspored svetilišta u manastirskim konacima.  Zvonik je podignut 2001.godine.

Manastir  Malo Srediste_2

Manastir  Malo Srediste_3

 

 

Napomena:

Upotrebljene slike su skinute sa interneta i korišćene bez odobrenja autora koji nam u najvećem broju slučajeva nisu ni poznati da bi za njihovo korišćenje mogli da zatražimo dozvolu. Molimo ih da se ukoliko prepoznaju neku od svojih fotografija ne ljute na nas jer ih ne koristimo ni u kakve druge svrhe osim promocije našeg grada i njegovih kulturnih sadržaja i lepota.

Ukoliko ipak ne budu želeli da se njihove slike koriste na ovaj način, neka nam se jave i mi ćemo ih skinuti sa sajta i zameniti svojim.  Hvala.

Ostavite odgovor

Popunite detalje ispod ili pritisnite na ikonicu da biste se prijavili:

WordPress.com logo

Komentarišet koristeći svoj WordPress.com nalog. Odjavite se /  Promeni )

Google photo

Komentarišet koristeći svoj Google nalog. Odjavite se /  Promeni )

Slika na Tviteru

Komentarišet koristeći svoj Twitter nalog. Odjavite se /  Promeni )

Fejsbukova fotografija

Komentarišet koristeći svoj Facebook nalog. Odjavite se /  Promeni )

Povezivanje sa %s